Osobowość, emocje i zachowanie

• autorzy: Wojciech Błażek, Urszula Sajewicz-Radtke, Magdalena Błażek, Aleksandra Lewandowska-Walter, Bartosz M. Radtke
• kategoria narzędzia: TP
• sposób badania: badanie kwestionariuszowe
• diagnozowany obszar: osobowość, niedostosowanie społeczne
• grupa wiekowa: 13-19
• użytkownicy: psycholodzy

Ulotka DROM

DROM to bateria metod przeznaczonych do diagnozy rozwoju osobowościowego i społeczno-moralnego młodzieży powstała z myślą o opiniowaniu psychologiczno-pedagogicznym. Znajdzie zastosowanie w opiniodawczych zespołach sądowych specjalistów, poradniach psychologiczno- pedagogicznych, placówkach opiekuńczo-wychowawczych, młodzieżowych ośrodkach wychowawczych, schroniskach dla nieletnich, zakładach poprawczych, młodzieżowych oddziałach psychiatrycznych, poradniach zdrowia psychicznego, szkołach oraz wszystkich instytucjach, w których specjaliści pracują z młodzieżą. Bateria ta służyć może do wstępnej diagnozy pierwszych symptomów świadczących o nieprawidłowym rozwoju w sferze osobowości i/lub w sferze społeczno-moralnej, jak również do pogłębionej analizy funkcjonowania adolescenta, który już wkroczył na drogę demoralizacji. Diagnoza ta stanowić może podstawę opracowania programów interwencyjnych i zaprojektowania oddziaływań psychokorekcyjnych, psychoterapeutycznych i resocjalizacyjnych. 

Na DROM składają się:

• Kwestionariusz Osobowości Młodzieży (KOM) – będący oryginalnym autorskim narzędziem powstałym na podstawie teorii Theodore’a Millona, które pozwala zrozumieć funkcjonowanie osobowościowe młodzieży prawidłowo rozwijającej się i tej z grup klinicznych;
• Kwestionariusz Poczucia Winy (PW) oraz
• Kwestionariusz Technik Neutralizacji (TN) – służące ocenie funkcjonowania w sferze społeczno-moralnej
• Arkusz ustrukturyzowanego wywiadu

Narzędzie jest oparte na założeniach modelu biopsychospołecznego. Narzędzie wspiera diagnozę kliniczną oraz edukacyjną opartą na klasyfikacjach ICD-11 oraz ICF. 

Skala Oceny Kompetencji Społeczno-Emocjonalnych SEE^® służy do badania różnych aspektów świadomości społecznej i emocjonalnej u dzieci. Test został znormalizowany w populacji ogólnej oraz grupach specjalnych (w tym z zaburzeniami ze spektrum autyzmu oraz zespołem nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi).

Dodatkowym elementem narzędzia są nagrania - dialogi osób prezentowanych na ilustracjach, co pozwala osobie badanej uwzględnić takie aspekty jak: ton, barwa i natężenie głosu oraz poszerzyć kontekst podczas rozpoznawania sytuacji społecznych i rozumienia sprzecznych komunikatów. Pozwala to ocenić, czy osoba badana prawidłowo rozumie i rozróżnia wypowiedzi zawierające żart, sarkazm czy ironię.

Przekazany rodzicom/opiekunom oraz nauczycielom/specjalistom kwestionariusz rozwoju społeczno-emocjonalnego pozwala diagnoście na porównanie postrzegania kompetencji społeczno-emocjonalnych badanego dziecka w domu i w przedszkolu/ szkole. Umożliwia także ustalenie, czy wyniki dziecka uzyskane w badaniu są współmierne z postrzeganiem go przez dorosłych.

Narzędzie posiada aktualne, ogólnopolskie normy (2023-2025) i nie wymaga szkolenia kwalifikacyjnego. Narzędziem mogą posługiwać się psycholodzy oraz pedagodzy (z wykształceniem podyplomowym w zakresie psychologii edukacji bądź wspomagania rozwoju dzieci i młodzieży), a także psychoterapeuci.

Narzędzie umożliwia korzystanie z Systemu Wsparcia Diagnosty, który przelicza wyniki oraz generuje szczegółowe opisy ich interpretacji. Średni czas trwania badania wynosi około 30 minut.

Narzędzie jest oparte na założeniach modelu biopsychospołecznego i umożliwia funkcjonalną diagnozę kompetencji emocjonalno-społecznych (w ujęciu modelu BPS obejmuje czynniki: psychiczny i społeczny). Narzędzie wspiera diagnozę kliniczną oraz edukacyjną opartą na klasyfikacjach ICD-11 oraz ICF.

Psychologiczne, znormalizowane narzędzie umożliwiające ocenę rozwoju emocjonalnego dzieci w wieku 3;0-6;11. Składa się z trzech skal diagnostycznych: 1) Rozpoznawanie emocji, 2) Nazywanie emocji oraz 3) Emocje w sytuacjach społecznych. Narzędzie znormalizowane na ogólnopolskiej próbie dzieci.

• autorzy: Bartosz M. Radtke, Urszula Sajewicz-Radtke, Paweł Jurek, Michał Olech, Elżbieta Karpińska
• kategoria narzędzia: TP
• sposób badania: badanie indywidualne
• diagnozowany obszar: diagnoza nastawienia do nauki
• grupa wiekowa: 14;00-19;11(30)
• użytkownicy: psycholodzy, psychoterapeuci, pedagodzy z wykształceniem podyplomowym w zakresie psychologii edukacji, psychologii dzieci i młodzieży, psychologii wspomagania rozwoju dzieci i młodzieży, psychologii klinicznej; doradcy zawodowi
• w zestawie: podręcznik, komplet protokołów, klucze

WKN to narzędzie mierzące siedem kluczowych obszarów nastawienia i sposobu myślenia, które wspierają skuteczne działanie, oraz trzy obszary utrudniające uczniom osiąganie wyznaczonych celów.

• Obszary wspierające skuteczne działanie:
  1. Poczucie samokontroli
  2. Ocena własnego potencjału
  3. Poczucie własnej skuteczności
  4. Motywacja osiągnięć
  5. Otwartość poznawcza
  6. Pozytywność
  7. Wewnętrzne umiejscowienie kontroli

• Obszary utrudniające osiąganie celów:
  1. Zewnętrzne umiejscowienie kontroli
  2. Uleganie emocjom
  3. Przekonania ograniczające rozwój

Kwestionariusz ten znajduje zastosowanie w diagnozie zarówno indywidualnej, jak i grupowej. W diagnozie indywidualnej służy do oceny przyczyn trudności w nauce, gdy nie wynikają one z czynników poznawczych a mogą mieć charakter emocjonalno-motywacyjny.

Uzyskany profil wyników umożliwia zaplanowanie oddziaływań terapeutycznych oraz określenie rodzaju niezbędnego wsparcia psychologicznego. Wykorzystanie go w diagnozie zespołu klasowego pozwala zidentyfikować te przekonania uczniów, które stanowią przeszkodę w budowaniu ich zaangażowania w naukę szkolną i rozwijania pożądanych kompetencji. Wiedza na ten temat umożliwia trafne i precyzyjne określenie działań z zakresu pomocy psychologiczno-pedagogicznej.

WKN znajduje również zastosowanie w doradztwie edukacyjno-zawodowym. Narzędzie w rękach doświadczonego doradcy może stanowić istotną pomoc w procesie planowania dalszej edukacji i kariery zawodowej.

Narzędzie jest oparte na założeniach modelu biopsychospołecznego (w ujęciu modelu BPS obejmuje czynniki: psychiczny, społeczny). Narzędzie wspiera diagnozę kliniczną oraz edukacyjną opartą na klasyfikacjach ICD-11 oraz ICF.